สกร. แถลงข่าวจัดประชุมวิชาการ “สร้างป่า สร้างรายได้” สืบสานพระราชปณิธาน 13 ปี แห่งการฟื้นฟูป่าต้นน้ำ สู่ความมั่นคงของชุมชนอย่างยั่งยืน

สกร. แถลงข่าวจัดประชุมวิชาการ “สร้างป่า สร้างรายได้” สืบสานพระราชปณิธาน 13 ปี แห่งการฟื้นฟูป่าต้นน้ำ สู่ความมั่นคงของชุมชนอย่างยั่งยืน

เมื่อวันที่ 23 มกราคม 2569 ดร.เกศทิพย์ ศุภวานิช อธิบดีกรมส่งเสริมการเรียนรู้ (สกร.) เป็นประธานในพิธีแถลงข่าวการจัดประชุมวิชาการ “โครงการสร้างป่า สร้างรายได้ ตามพระราชดำริ สมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดา ฯ สยามบรมราชกุมารี ประจำปี 2569” ภายใต้แนวคิด “13 ปี พระเมตตา สร้างป่า สร้างรายได้ สร้างถิ่นไทยให้เข้มแข็ง” ซึ่งมีกำหนดจัดขึ้นระหว่างวันที่ 30–31 มกราคม 2569 ณ ศูนย์ประชุมและแสดงสินค้านานาชาติ เฉลิมพระเกียรติ 7 รอบ พระชนมพรรษา จังหวัดเชียงใหม่

โดยมีนางสาวบุปผาชาติ เรืองกูล รองผู้อำนวยการสำนักงานส่งเสริมการเรียนรู้ประจำจังหวัดสตูล ปฏิบัติหน้าที่ผู้อำนวยการศูนย์ส่งเสริมการเรียนรู้กลุ่มเป้าหมายพิเศษ (ศกพ.) พร้อมด้วยนางอัญชลี สายสวรรค์ นักวิชาการศึกษาชำนาญการพิเศษ และผู้บริหารระดับสูง ผู้อำนวยการสำนักงานส่งเสริมการเรียนรู้ประจำจังหวัดเชียงใหม่ น่าน แม่ฮ่องสอน ตาก สถาบันส่งเสริมการเรียนรู้ภาคเหนือ ผู้แทนกรมป่าไม้, มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมธิราช และหน่วยงานระดับอำเภอที่เกี่ยวข้อง เข้าร่วมประชุมเตรียมความพร้อมจัดงานประชุมวิชาการโครงการสร้างป่า สร้างรายได้ ตามพระราชดำริฯ ผ่านระบบ Onsite และระบบ Online ด้วยโปรแกรม Microsoft Team จากห้องประชุมบรรจง ชูสกุลชาติ กรมส่งเสริมการเรียนรู้

ดร.เกศทิพย์ ศุภวานิช เปิดเผยว่า โครงการสร้างป่า สร้างรายได้ เป็นโครงการที่เกิดจากพระมหากรุณาธิคุณของสมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า ฯ ที่ทรงห่วงใยทรัพยากรป่าไม้ โดยเฉพาะพื้นที่ป่าต้นน้ำที่ได้รับผลกระทบจากการบุกรุกทำลาย การเผาป่า และการใช้สารเคมีทางการเกษตร จึงมีพระราชดำริให้ดำเนินโครงการเพื่อฟื้นฟูผืนป่า ควบคู่กับการสร้างอาชีพและรายได้ให้ประชาชนในพื้นที่ กรมส่งเสริมการเรียนรู้จึงได้บูรณาการความร่วมมือกับกรมป่าไม้ และภาคีเครือข่ายหลายหน่วยงาน อาทิ มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช กรมการปกครอง กรมวิชาการเกษตร กรมพัฒนาที่ดิน กรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่าและพันธุ์พืช รวมถึงภาคเอกชน ร่วมกันขับเคลื่อนโครงการอย่างต่อเนื่องตั้งแต่ปี 2556 เป็นต้นมา

การดำเนินงานเริ่มจากพื้นที่นำร่องในอำเภอบ่อเกลือ จังหวัดน่าน ก่อนขยายผลครอบคลุมพื้นที่ 5 จังหวัด ได้แก่ เชียงใหม่ น่าน ตาก แม่ฮ่องสอน และเลย รวม 38 อำเภอ มีเกษตรกรเข้าร่วมโครงการกว่า 62,000 ครัวเรือน โดยใช้ “ป่า” เป็นฐานการเรียนรู้ สร้างกระบวนการเรียนรู้ที่เชื่อมโยงการอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติกับการพัฒนาอาชีพ การต่อยอดองค์ความรู้ และการสร้างรายได้อย่างยั่งยืนให้กับประชาชน

อธิบดีกรมส่งเสริมการเรียนรู้กล่าวเพิ่มเติมว่า การจัดประชุมวิชาการในปีนี้นับเป็นครั้งแรกที่ สกร. ได้รับมอบหมายให้เป็นเจ้าภาพหลัก เพื่อเทิดพระเกียรติและเผยแพร่พระราชกรณียกิจด้านการอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติ โดยได้รับพระมหากรุณาธิคุณจากสมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า ฯ เสด็จพระราชดำเนินเป็นองค์ประธานในพิธี ซึ่งนับเป็นเกียรติสูงสุดแก่หน่วยงานและผู้ปฏิบัติงานทุกคน

การดำเนินงานของโครงการมุ่งเน้นการฟื้นฟูทรัพยากรป่าไม้ควบคู่กับการสร้างรายได้ โดยใช้หลักวิชาการด้านป่าไม้ เกษตร เศรษฐศาสตร์ และการจัดการเรียนรู้มาเชื่อมโยงอย่างเป็นระบบ เปิดโอกาสให้เกษตรกรสามารถใช้ประโยชน์จากพืชในป่าเพื่อการบริโภคและจำหน่าย นำไปสู่การพึ่งพาตนเองและการพัฒนาอาชีพอย่างมั่นคง

หนึ่งในตัวอย่างความสำเร็จที่เห็นเป็นรูปธรรมคือพื้นที่จังหวัดน่าน ซึ่งสามารถพัฒนาพื้นที่ป่าเสื่อมโทรมให้กลับมาเป็นแหล่งเรียนรู้และแหล่งอาชีพ ผ่านการปลูกพืชเศรษฐกิจ เช่น กาแฟ ควบคู่กับการพัฒนาทักษะด้านการแปรรูป การสร้างแบรนด์ และการตลาด โดยกรมส่งเสริมการเรียนรู้ได้เข้าไปสนับสนุนองค์ความรู้และกระบวนการเรียนรู้เชิงอาชีพอย่างครบวงจร รวมถึงการนำระบบ Credit Bank มาใช้เพื่อให้ผู้เข้าร่วมโครงการสามารถสะสมหน่วยกิตทางการศึกษา ควบคู่กับการประกอบอาชีพจริง

นอกจากนี้ ยังมีการพัฒนาครูต้นแบบในพื้นที่นำร่อง ได้แก่ จังหวัดน่าน ตาก แม่ฮ่องสอน และเชียงราย เพื่อทำหน้าที่ถ่ายทอดองค์ความรู้จากคนในชุมชนสู่คนในชุมชน อันเป็นรากฐานสำคัญของการสร้างความยั่งยืนตามแนวคิด “ปลูกป่าในใจคน”

การประชุมวิชาการครั้งนี้จัดขึ้นเพื่อเป็นเวทีแลกเปลี่ยนเรียนรู้และถอดบทเรียนความสำเร็จของโครงการ โดยมีผู้เข้าร่วมกว่า 850 คน ประกอบด้วยเกษตรกร ครู สกร. บุคลากรจากหน่วยงานภาครัฐ และภาคเอกชน ภายในงานมีกิจกรรมสำคัญ อาทิ การฉายวีดิทัศน์เทิดพระเกียรติ การนำเสนอผลงานต้นแบบ การเสวนาแลกเปลี่ยนเรียนรู้ นิทรรศการเฉลิมพระเกียรติ และการจัดแสดงผลิตภัณฑ์จากโครงการ

ในโอกาสนี้ อธิบดีกรมส่งเสริมการเรียนรู้ได้กล่าวย้ำว่า สกร. มีความมุ่งมั่นที่จะขับเคลื่อนโครงการสร้างป่า สร้างรายได้ ให้เกิดผลเป็นรูปธรรมอย่างต่อเนื่อง เพื่อสืบสานพระราชปณิธานด้านการอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติ ควบคู่กับการยกระดับคุณภาพชีวิตของประชาชน และสร้างความเข้มแข็งให้ชุมชนไทยอย่างยั่งยืนต่อไป

เจนกิจ นัดไธสง รายงาน